Vleesbomen (myomen) en zwangerschap: Wat zijn de risico's?

Lisanne de Groot

Moeder en kraamzorg specialist

Je staat op het punt om moeder te worden en hoort tijdens een echo iets over vleesbomen of myomen. Meteen schiet er van alles door je hoofd: is dit gevaarlijk? Beïnvloedt het mijn zwangerschap?

En hoe zit het met de bevalling? Geen zorgen, je bent niet de enige.

Locatie en grootte

Vleesbomen zijn goedaardige tumoren die veel voorkomen bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd. In deze gids leggen we op een begrijpelijke manier uit wat je moet weten, zonder ingewikkelde medische termen.

• Spierwandmyomen: in de wand van de baarmoeder (meest voorkomend)
• Onderhuids myomen: aan de buitenkant van de baarmoeder
• Slijmvliesmyomen: aan de binnenkant, tegen het baarmoederslijmvlies

We houden het praktisch en direct, zodat je precies weet wat je kunt verwachten. Een vleesboom, ook wel een myoom genoemd, is een goedaardige tumor die in de spierwand van je baarmoeder groeit. Het klinkt misschien eng, maar myomen zijn eigenlijk heel gewoon.

Ze komen voor bij ongeveer 1 op de 3 vrouwen, vooral tussen de 30 en 50 jaar.

Verminderde vruchtbaarheid

Je hebt ze in allerlei soorten en maten, van een erwtje tot aan een grapefruit. Ze groeien meestal langzaam en zijn zelden kwaadaardig. De plek waar een myoom zit, bepaalt vaak de klachten. Je hebt: De grootte varieert sterk.

Innesteling van het eitje

Een klein myoom van 1-2 centimeter geeft vaak geen klachten, terwijl een groter myoom van 5-10 centimeter wel druk kan geven op je blaas of darmen. Tijdens een echo of MRI kan de arts precies zien waar en hoe groot het myoom is.

Vleesbomen kunnen het zwanger worden beïnvloeden, maar dat hoeft niet altijd. Het hangt af van de grootte en locatie van het myoom.

Buikpijn en krampen

Een klein myoom in de spierwand heeft vaak weinig impact, maar een groot myoom in de baarmoederholte kan de weg blokkeren voor het sperma of het eitje. Als het myoom de baarmoederholte vervormt, kan het moeilijker worden om zwanger te raken. Het eitje kan zich minder goed innestelen, en het sperma heeft een lastigere route naar de eicel.

Bloedverlies

Sommige vrouwen met myomen hebben langer nodig om zwanger te worden, maar veel vrouwen worden ook zonder problemen zwanger. Een myoom kan de innesteling van het embryo verstoren, vooral als het dicht bij het baarmoederslijmvlies zit. De embryo heeft dan minder ruimte om zich goed vast te zetten.

Vaak asymptomatisch

In sommige gevallen kan een arts een myoom operatief verwijderen vóór een zwangerschap, om de kansen op een succesvolle innesteling te vergroten.

Tijdens je zwangerschap kunnen myomen klachten geven, maar lang niet altijd. Veel vrouwen merken er niets van.

Kans op een miskraam

Toch is het goed om te weten wat de signalen kunnen zijn, zodat je weet wanneer je contact moet opnemen met je verloskundige of arts. Myomen kunnen pijn of krampen in je onderbuik veroorzaken, vooral als ze groter worden. Door de zwangerschapshormonen kan het myoom sneller groeien en druk geven op je baarmoeder of omliggende organen. Wees ook altijd alert op symptomen van een hoge bloeddruk tijdens deze bijzondere periode.

Vroegtijdige weeën

De pijn voelt vaak zwaar en zeurend, maar kan ook scherp zijn.

Myomen kunnen licht vaginaal bloedverlies veroorzaken, vooral als ze dicht bij het baarmoederslijmvlies zitten. Dit hoeft niet altijd ernstig te zijn, maar het is wel belangrijk om dit te melden bij je verloskundige. Bloedverlies tijdens de zwangerschap moet altijd worden gecheckt. Veel vrouwen met myomen hebben geen klachten tijdens de zwangerschap.

Stuitligging van de baby

Ze ontdekken het myoom pas bij een routine-echo. Als je geen klachten hebt, is er meestal geen reden tot zorg.

Je verloskundige houdt het wel in de gaten. Hoewel myomen meestal onschuldig zijn, kunnen ze wel complicaties geven tijdens de zwangerschap.

Het hangt af van de grootte, locatie en het aantal myomen. Bespreek je situatie altijd met je zorgverlener. Grote myomen of myomen die de baarmoederholte vervormen, kunnen de kans op een miskraam vergroten.

Het embryo kan zich minder goed ontwikkelen of de bloedtoevoer kan worden verstoord. Dit risico is weliswaar klein, maar wel aanwezig. Myomen kunnen de baarmoeder irriteren, wat vroegtijdige weeën kan uitlokken.

Invloed van oestrogeen

Dit kan leiden tot een vroeggeboorte. Als je last hebt van weeën vóór je 37e week, neem dan direct contact op met je verloskundige.

Een myoom kan de ruimte in je baarmoeder beperken, waardoor de baby niet goed kan indalen of in stuitligging komt. Dit kan van invloed zijn op je bevalling.

Pijn door degeneratie van het myoom

Soms is een keizersnede dan de veiligste optie. Ja, myomen kunnen groeien tijdens de zwangerschap. Dat komt door de verhoogde productie van oestrogeen en progesteron.

Deze hormonen stimuleren de groei van het baarmoederslijmvlies, maar ook van de myomen.

Vooral in het eerste en tweede trimester kan een myoom groter worden. Oestrogeen zorgt ervoor dat de baarmoeder groeit en zich voorbereidt op de zwangerschap. Myomen zijn gevoelig voor dit hormoon en kunnen hierdoor sneller groeien. Na de bevalling, als de hormoonspiegel daalt, krimpen myomen meestal weer.

In zeldzame gevallen kan een myoom sneller groeien dan de bloedtoevoer kan bijhouden. Dit heet degeneratie en kan pijn en koorts geven.

Natuurlijke bevalling of keizersnede?

Het is niet gevaarlijk, maar wel vervelend. Let ook op andere klachten, zoals een blaasontsteking tijdens de zwangerschap; je arts kan hiervoor veilige medicatie voorschrijven.

Je kunt gewoon bevallen met een myoom, maar het hangt af van de grootte en locatie. Je verloskundige of gynaecoloog bekijkt per situatie wat de beste aanpak is. Soms is een natuurlijke bevalling mogelijk, soms is een keizersnede nodig.

Bloedverlies na de bevalling

Een klein myoom beïnvloedt de bevalling meestal niet. Als het myoom groot is of in de weg zit, kan een keizersnede worden overwogen. Heb je naast deze zorgen ook last van een vreemde metaalsmaak in je mond? Dit bespreek je met je arts.

Er is geen vaste regel; het hangt af van je persoonlijke situatie.

Neem altijd contact op met je verloskundige als je vragen hebt over myomen en je zwangerschap. Je bent niet alleen, en er is veel bekend over dit onderwerp.

Myomen kunnen het risico op nabloedingen na de bevalling verhogen. De baarmoeder kan zich minder goed samentrekken.

Je verloskundige houdt dit nauwlettend in de gaten en kan medicijnen geven om de samentrekkingen te stimuleren. Onthoud dat elke zwangerschap uniek is. Met de juiste begeleiding kun je vaak een gezonde baby krijgen, ook met een vleesboom. Blijf communiceren met je zorgverlener en luister naar je lichaam.