Spataderen tijdens de zwangerschap: Wat kun je doen om ze te beperken?
Je bent zwanger, je bent blij en je lichaam verandert. Soms merk je ineens dat je benen zwaar aanvoelen of dat er blauwe knoestige aderen opduiken. Dat zijn spataderen, een veelvoorkomend zwangerschapssymptoom.
## Hoe ontstaan spataderen tijdens de zwangerschap? Je bloedcirculatie doet tijdens je zwangerschap echt een extra work-out. Het is logisch dat je daar wat van merkt. Er spelen een paar fysieke processen tegelijk die de druk in je aderen opvoeren.Je bent zeker niet de enige en gelukkig zijn er praktische dingen die je kunt doen om ze te beperken.
Verslapping van bloedvaten
In dit artikel lees je wat er precies gebeurt in je lichaam en hoe je met simpele stappen je benen weer lichter laat voelen. De wanden van je bloedvaten worden door het zwangerschapshormoon progesteron wat slapper.
Toename van bloedvolume
Hierdoor kunnen aderen minder makkelijk het bloed terug naar je hart pompen. Het bloed blijft wat langer hangen en de aderen zetten uit. Progesteron ontspant niet alleen je baarmoeder, maar ook de spieren in de wanden van je aderen.
Druk op de bekkenaders
Je aderen zijn dus iets minder stevig dan normaal. Dat is natuurlijk, maar het maakt ze wel gevoeliger voor uitzetting.
## Waar kun je spataderen krijgen? Spataderen ontstaan niet alleen op plekken die je meteen verwacht. Ze kunnen op verschillende plekken in je lichaam opduiken, afhankelijk van waar de druk het grootst is.Je lichaam maakt extra bloed aan voor de baby. Tijdens de zwangerschap neemt de hoeveelheid bloed in het lichaam met ongeveer 1 tot 1,5 liter toe (24Baby). Die extra liters zorgen voor meer druk in je aderen. Je groeiende baarmoeder drukt op de grote aderen in je bekken.
Spataderen in de benen
Die druk belemmert de afvoer van bloed uit je benen. Het bloed stroomt minder makkelijk omhoog en dat zorgt voor de typische spataderen.
Spataderen in de schaamlippen (vulvaire varices)
De meest bekende plek is natuurlijk je benen, maar vergeet niet dat ook je schaamlippen en soms je anus (aambeien) te maken kunnen krijgen met spataderen.
## Symptomen en klachten van spataderen Spataderen zijn vaak meer dan alleen een cosmetisch issue. Je kunt er last van krijgen, vooral aan het einde van de dag of na lang staan. Herken je dit?Het is vervelend, maar gelukkig meestal onschadelijk voor de baby. Dit is de klassieke locatie. Je ziet blauwe, dikke aderen die soms een beetje kronkelig lopen.
Zware benen
Ze zitten meestal aan de achterkant van je kuiten of aan de binnenkant van je dijen. Door de zwaartekracht blijft het bloed hier makkelijker hangen. Ja, dit komt vaker voor dan je denkt.
Jeuk en pijn
Door de druk op je bekkenaders kunnen de aderen in je schaamlippen uitzetten.
Dit voelt soms zwaar, gezwollen of een beetje blauwig aan. Vooral als je lang staat of na een drukke dag voel je dit meer.
Zichtbare blauwe aderen
De klachten kunnen variëren van mild tot behoorlijk storend. Luister goed naar je lichaam en neem klachten serieus. Het is geen teken van zwakte, maar gewoon een reactie op de extra belasting.
Het voelt alsof je benen loodzwaar zijn. Alsof je sokken tot aan je knieën vol met zand zitten.
## Wat kun je zelf doen om spataderen te beperken? Gelukkig hoef je niet passief af te wachten. Met een paar simpele aanpassingen kun je de klachten flink verminderen. Deze tips zijn praktisch en makkelijk toe te passen in je dagelijks leven.Dit ontstaat doordat het bloed minder snel wordt afgevoerd en in de aderen blijft 'staan'. Rondom de spataderen kan de huid jeuken of trekken. Sommige vrouwen voelen een doffe pijn of een branderig gevoel. Dit kan vervelend zijn, maar het is meestal niet gevaarlijk.
Je ziet duidelijk de aderen door de huid heen, soms als een fijn netwerk en soms als dikke, bobbelige lijnen. De kleur kan variëren van blauw tot paars. Heb je daarnaast ook last van opgezwollen voeten en enkels?
Steunkousen dragen
Hoewel dit vaak na de zwangerschap minder wordt, wil je ook andere ongemakken zoals tintelingen in je handen liever nu al beperken.
De focus ligt op het verbeteren van de doorbloeding en het verlagen van de druk in je benen. Je hoeft geen dure behandelingen te starten; kleine veranderingen maken al een groot verschil. Therapeutische elastische kousen, oftewel steunkousen, zijn een echte uitkomst.
Benen omhoog leggen
Ze oefenen druk uit op je benen waardoor het bloed beter wordt afgevoerd. Je kunt kiezen voor kousen tot net onder de knie of tot aan de lies. De kniekousen zijn vaak al voldoende bij spataderen in de benen.
Je vindt ze bij de drogist of online, vanaf ongeveer €20 tot €50 per paar.
Blijven bewegen
Het dragen van therapeutische elastische kousen (steunkousen) vermindert de klachten aanzienlijk (Thuisarts). Probeer zo vaak mogelijk je benen te laten rusten.
Leg ze bijvoorbeeld tijdens het tv-kijken op een kussen of een stapel kussens. Zorg dat je enkels hoger liggen dan je heupen. Dit helpt het zwaartekracht-effect te neutraliseren.
## Gaan spataderen na de bevalling vanzelf weg? Veel vrouwen vragen zich af of ze na de zwangerschap nog met spataderen blijven zitten. Het antwoord is: meestal wordt het een stuk minder, maar niet altijd direct weg.Stilstand is je vijand. Door te bewegen activeer je je kuitspieren, die fungeren als een soort pompen die het bloed omhoog duwen.
Wandelen, fietsen of zwemmen zijn perfecte activiteiten. Probeer elk uur even te bewegen, zelfs als het maar een korte wandeling door de kamer is. De druk op je bekkenaders verdwijnt na de geboorte van je baby. Je bloedvolume keert terug naar normaal en de hormonen stabiliseren.
Herstelperiode
Hierdoor kunnen de aderen zich vaak weer terugtrekken. Heb je last van aambeien na de bevalling? De eerste weken merk je vaak al verschil.
De zwaarte in je benen neemt af en de zichtbaarheid van de aderen vermindert.
Medische behandelingen na zwangerschap
Het kan echter enkele maanden duren voordat je benen weer 'normaal' aanvoelen. Blijf in deze periode goed bewegen en je benen omhoog leggen. Als de spataderen na een half jaar nog steeds erg storend zijn of pijn doen, kun je een afspraak maken met je huisarts.
Er bestaan verschillende behandelmethoden, zoals sclerotherapie (inspuiten) of laserbehandelingen. Deze worden soms vergoed, maar dat hangt af van je verzekering en de ernst van de klachten. Bespreek je opties altijd met een professional.