Hartkloppingen: Is het normaal dat je hart sneller slaat als je zwanger bent?
Je ligt eindelijk in bed, na een lange dag vol zwangerschapsmisselijkheid en een wandeling door de babykamer. Dan voel je het ineens: bonk, bonk, bonk. Je hart lijkt uit je borst te springen.
Even schrik je, maar het is een veelvoorkomend verschijnsel. Veel aanstaande moeders maken zich zorgen wanneer hun hart sneller gaat slaan, maar meestal is het onschuldig.
In dit artikel lees je precies wat er in je lichaam gebeurt en wanneer je echt even de verloskundige moet bellen.
Zijn hartkloppingen normaal tijdens de zwangerschap?
Allereerst: ja, hartkloppingen zijn vaak heel normaal als je zwanger bent. Het voelt alsof je net een sprintje hebt getrokken, terwijl je gewoon op de bank zit.
Wat voel je precies?
Dit gevoel wordt soms veroorzaakt door een verhoogde hartslag, maar ook door een verandering in je lichaamsbewustzijn. Je bent nu extra alert op wat er in je lijf gebeurt. Je merkt het vaak als een vlug kloppend of bonzend gevoel in je borst, keel of pols.
Toename van de hartslag
Soms gaat het gepaard met een licht duizelig gevoel. Dit kan kort duren of een paar minuten aanhouden.
Het is vaak onschuldig, maar het kan wel vervelend zijn, vooral als je net een babygeschenk aan het uitpakken bent of rustig aan het oriënteren bent op kraamcadeaus. Volgens Ouders van Nu stijgt de hartslag van een zwangere vrouw gemiddeld met 10 tot 15 slagen per minuut. Dit is een fysiologische reactie op de extra belasting van je lichaam. Je hoeft je geen zorgen te maken als je af en toe een snelle hartslag voelt zonder andere klachten.
Oorzaken van een snellere hartslag als je zwanger bent
Je lichaam verandert enorm tijdens de zwangerschap. Je bouwt een heel nieuw mensje op en dat kost energie.
Meer bloed rondpompen
Het hart moet harder werken om zowel jou als de baby van zuurstof en voedingsstoffen te voorzien. Je bloedvolume neemt toe om de placenta te voeden. Volgens de Hartstichting moet het hart tot 50% meer bloed rondpompen tijdens de zwangerschap. Deze extra belasting zorgt ervoor dat je hart sneller kan kloppen, vooral in het tweede en derde trimester.
Hormonale veranderingen
Hormonen als progesteron en oestrogeen zorgen voor een ontspanning van de bloedvaten. Je bloeddruk kan hierdoor iets dalen, waardoor je hart compenseert door sneller te pompen.
Stress en vermoeidheid
Dit is een normaal proces, maar het kan wel leiden tot die vervelende hartkloppingen.
Stress en slaapgebrek zijn bekende boosdoeners. Als je je druk maakt over de babykamer of het kiezen van een kraamcadeau, kan je hartslag hierop reageren. Probeer rustmomenten in te bouwen, bijvoorbeeld door even te gaan liggen met een kussen onder je knieën.
Andere factoren die hartkloppingen kunnen uitlokken
Naast de natuurlijke veranderingen zijn er externe factoren die hartkloppingen kunnen triggeren. Het is handig om te weten wat je kunt vermijden.
Cafeïne
Een extra cappuccino of een blikje energiedrank kan je hartslag flink opdrijven. Tijdens de zwangerschap is het advies om cafeïne te beperken. Een kopje koffie af en toe mag, maar let op de totale inname.
Bloedarmoede
Als je merkt dat je hartkloppingen toenemen na een bak koffie, probeer dan eens koffievervangers zoals cichorei of warme chocolademelk.
Door de toename van je bloedvolume kan je ijzergehalte dalen. Bloedarmoede (anemie) zorgt ervoor dat je hart harder moet werken om zuurstof te transporteren. Dit kan leiden tot snellere hartslagen en vermoeidheid.
Schildklierproblemen
Laat je bloed regelmatig controleren door je verloskundige. Heb je last van duizeligheid of flauwvallen door een lage bloeddruk? De schildklier kan tijdens de zwangerschap ook iets harder werken.
Een overactieve schildklier (hyperthyreoïdie) kan hartkloppingen veroorzaken. Meestal wordt dit tijdens de controles ontdekt, maar het is goed om het te benoemen als je klachten hebt.
Wat kun je zelf doen tegen hartkloppingen?
Gelukkig zijn er genoeg praktische dingen die je zelf kunt doen om de hartkloppingen te verminderen. Je hoeft niet meteen naar de apotheek; vaak helpt een aanpassing van je leefstijl al.
Rust nemen
Neem de tijd om te ontspannen. Leg je voeten omhoog, adem diep in en uit en probeer stress te vermijden.
Ademhalingsoefeningen
Een warm bad kan helpen om je spieren en hart te kalmeren. Bedenk dat je lichaam hard aan het werk is; het mag best even rusten. Probeer de 4-7-8 techniek: adem 4 seconden in, houd 7 seconden vast en adem 8 seconden uit.
Voldoende drinken
Dit helpt je zenuwstelsel tot rust te brengen. Je kunt dit overal doen, zelfs tijdens het winkelen voor babykleertjes.
Uitdroging kan je hartslag verhogen. Zorg dat je minstens 1,5 tot 2 liter water per dag drinkt. Een flesje water in je tas is handig als je onderweg bent. Voeg eventueel een schijfje citroen toe voor de smaak.
Wanneer moet je medisch advies inwinnen?
Hoewel hartkloppingen meestal onschuldig zijn, zijn er situaties waarin je wel direct contact moet opnemen met je verloskundige of huisarts.
Pijn op de borst
Luister naar je lichaam en twijfel niet om hulp te vragen. Als je een drukkende pijn op de borst voelt, vooral als deze uitstraalt naar je arm of kaak, moet je direct bellen. Dit kan duiden op een hartinfarct of een ander ernstig probleem, ook tijdens de zwangerschap. Als je buiten adem raakt zonder inspanning, of als je het gevoel hebt dat je niet genoeg lucht krijgt, is dit een signaal.
Kortademigheid
Dit kan wijzen op hartfalen of longproblemen. Ga rustig zitten en bel de praktijklijn.
Flauwvallen
Als je het bewustzijn verliest of het gevoel hebt flauw te vallen, is het belangrijk om medische hulp te zoeken.
Dit kan komen door een lage bloeddruk of een ijzertekort. Laat je controleren, zodat je weet dat je en je baby veilig zijn. Onthoud dat je nooit alleen staat met deze klachten.
Veel vrouwen ervaren hetzelfde, en er is altijd hulp beschikbaar. Zorg goed voor jezelf en geniet van de bijzondere tijd van zwangerschap en het uitzoeken van de mooiste kraamcadeaus.