Darmkrampjes bij baby's: Oorzaken en natuurlijke middeltjes
Oh, die eerste weken met je kleintje. Je bent net bevallen, alles is nieuw en wonderlijk, en dan begint je baby ineens vreselijk te huilen.
De beentjes optrekken, een rood hoofd, onrustig zijn. Grote kans dat je te maken hebt met darmkrampjes.
Het voelt soms alsof je in een achtbaan zit: intens gelukkig en compleet overdonderd. Vooral als je baby voor het eerst last van zijn buikje krijgt, rond een week of zes, is dat best heftig. Maar je bent absoluut niet de enige. Bijna elke ouder maakt dit mee. Het goede nieuws? Het is meestal heel normaal en er zijn genoeg dingen die je kunt proberen om je baby (en jezelf) wat rust te gunnen.
Wat zijn darmkrampjes?
Stel je voor: je bent net geboren en je hele lichaam moet nog wennen aan het bestaan.
Je maag en darmen zijn nog volop in ontwikkeling. Ze moeten nog leren hoe ze voeding moeten verwerken en hoe ze de boel op een ritme krijgen. Dat proces gaat niet altijd even soepel. Darmkrampjes ontstaan vaak doordat de darmspieren samentrekken om de voeding door het spijsverteringskanaal te duwen.
Bij pasgeboren baby's zijn die spieren nog niet heel efficiënt en kunnen de samentrekkingen te heftig of ongecoördineerd zijn. Dat voelt voor je baby als een scherp, krampend gevoel in die kleine buik.
De ontwikkeling van de darmen
Je baby is geboren met een nog onrijp spijsverteringsstelsel. De productie van enzymen die nodig zijn om melk af te breken, is in het begin nog beperkt.
Ook de darmslijmvlies is nog kwetsbaar. Het is dus een flinke opgave voor zo'n kleintje. Het is een kwestie van groeien en wennen.
De darmen moeten leren omgaan met de nieuwe voeding, of dat nu borstvoeding is of flesvoeding. Dit leerproces gaat met vallen en opstaan.
Je hoort het overal: rond de 6 weken pieken de krampjes. Dit is geen mythe. Dit is het moment dat de krampjes vaak op hun ergst zijn.
Een piek rond 6 weken
De ontwikkeling van het zenuwstelsel en de spijsvertering draait op volle toeren.
Je baby groeit hard en eet steeds meer. Het lichaam moet hier flink aan wennen.
Na deze piek, meestal rond de 3 tot 4 maanden, verdwijnen de klachten vaak als sneeuw voor de zon.
Dus, hoe zwaar het ook voelt: er komt een einde aan.
Oorzaken van krampjes bij baby's
Waarom je baby precies last heeft van krampjes, is niet altijd met zekerheid te zeggen. Vaak is het een combinatie van factoren.
Het is een zoektocht naar wat er speelt. Soms is het lucht die is ingeslikt, soms zit het hem in de voeding. En soms is je baby gewoon even oververmoeid of overprikkeld.
Het helpt om de boosdoeners te herkennen, dan weet je tenminste waar je op kunt letten.
Lucht happen tijdens voeden
Een veelvoorkomende oorzaak is lucht die je baby inslikt tijdens het drinken. Dit gebeurt sneller dan je denkt. Bij borstvoeding kan het gebeuren als je baby niet goed aanlegt en te veel lucht mee zuigt.
Bij de fles ligt het vaak aan de speen. Als het gat in de speen te groot is, drinkt je baby te snel en slikken ze ook veel lucht mee.
Die lucht gaat in de maag zitten en veroorzaakt een opgeblazen gevoel en pijn.
Voeding van de moeder
Zorg dus dat je baby goed 'luchtvrij' maakt na elke voeding. Een boertje kan wonderen doen. Als je borstvoeding geeft, eet je eigenlijk voor twee. Wat jij eet, kan via de melk bij je baby terechtkomen.
Soms reageert een baby gevoelig op bepaalde stoffen. Denk aan kruiden als ui, knoflook of kool.
Ook cafeïne of zuivel kunnen voor sommige baby's een trigger zijn. Dit betekent niet dat je direct alles moet schrappen. Kijk eens of je baby rustiger wordt als je zelf een dag of twee bepaalde dingen vermijdt.
Overprikkeling
Zoek je een leuk kraamcadeau voor een vriendin? Denk dan aan een mooi notitieboekje waarin ze haar eigen eetpatroon en de reactie van de baby kan bijhouden.
Superhandig voor dit soort zoektochten. Een baby's brein is een drukke boel. Alles is nieuw: geluiden, licht, aanrakingen.
Soms is het gewoon te veel. Je baby kan dan niet meer ontspannen en dat kan leiden tot krampjes en huilen.
Vooral aan het einde van de dag kunnen baby's overprikkeld raken. Ze hebben dan even geen energie meer om alles te verwerken. Een rustige, donkere kamer en knuffelen kan dan helpen om de boel weer te kalmeren.
Symptomen: Hoe herken je darmkrampjes?
Hoe weet je nu zeker dat het om krampjes gaat en niet om iets anders?
Er zijn een aantal typische signalen waar je op kunt letten. Je leert je eigen kindje snel kennen.
Beentjes optrekken
Als je deze signalen herkent, kun je je baby sneller helpen. Je voelt je dan ook minder machtig, want je weet wat er speelt. Een van de duidelijkste signalen is dat je baby de beentjes optrekt tegen het buikje aan. Alsof ze proberen een bolletje te vormen.
Dit doen ze om de druk op de pijnlijke darmen wat te verlichten.
Gebalde vuistjes
Soms trappen ze ook druk met hun beentjes. Als je je baby ziet doen, weet je bijna zeker dat het in de buik zit. Naast de getrokken beentjes zie je vaak dat je baby de vuistjes gebald heeft. Heel strak.
Het lijkt alsof ze alles vastgrijpen uit pure pijn of ongemak. Ze kunnen ook rood worden in hun gezicht en persen.
Onrustig huilen
Dit is allemaal onderdeel van het ongemak dat ze voelen. Het is een specifiek soort huilen.
Niet zachtjes jengelen, maar hard, schrikwekkend en vooral onrustig. Je baby is niet zomaar aan het huilen; het is duidelijk dat er pijn is. Dit huilen begint vaak na de voeding en kan lang aanhouden.
Je kindje is dan ook niet zomaar te troosten. Alles wat je probeert, lijkt niet te helpen, tot de krampjes een beetje zakken.
Natuurlijke middeltjes en tips tegen krampjes
Gelukkig hoef je niet machteloos toe te kijken. Er zijn tal van dingen die je zelf kunt doen om je baby te helpen.
De meeste zijn zacht, natuurlijk en helpen je baby om de boel te kalmeren. Probeer verschillende dingen uit en kijk wat werkt voor jouw kindje. Het is een kwestie van uitproberen.
Fietsen met de beentjes
Dit is een klassieker en werkt vaak direct. Leg je baby op zijn rug en pak de beentjes vast.
Buig ze voorzichtig en draai ze alsof je een fietsje trapt. Dit stimuleert de darmen en helpt om lucht los te laten.
Doe het rustig aan. Je merkt vanzelf of je baby het prettig vindt. Soms hoor je al meteen een boertje of een scheetje. Als je baby veel huilt en onrustig is, kun je met je warme handen ook veel bereiken.
Buikmassage
Masseer de buik van je baby zachtjes met de klok mee. Begin bij de navel en maak cirkeltjes naar buiten; ontdek de voordelen van babymassage voor de hechting.
Dit werkt ook weer ontspannend voor de darmen. Je kunt ook met je vingertoppen zachtjes over de buik 'tikken'. Gebruik eventueel een beetje baby-olie om het aangenaam te maken.
Het is ook een mooie manier om fysiek contact te maken en je baby rustig te geven.
Warme kruik of badje
Warmte is een wondermiddel tegen pijn. Leg een warme (maar niet te hete!) kruik op het aankleedkussen en leg je baby er met zijn buikje op. Of neem een warm badje.
De ontspannende werking van het warme water kan enorm helpen om de krampjes te verminderen.
Je baby voelt zich veilig en de spieren ontspannen zich. Een badje is ook een fijne manier om de dag af te sluiten en je baby voor te bereiden op de nacht.
Hulpmiddelen en druppels
Soms zijn de natuurlijke methodes niet genoeg en zoek je een beetje extra ondersteuning.
Er zijn diverse producten op de markt die specifiek zijn ontwikkeld voor krampjes. Je vindt ze vaak bij de drogist of online.
Infacol
Hieronder een paar opties die vaak gebruikt worden. Infacol is een bekende. Dit zijn druppels die de luchtbelletjes in de maag en darmen van je baby helpen verenigen. Hierdoor kan de lucht makkelijker als boertje worden opgeboerd.
Je kunt het preventief geven vóór elke voeding. Een flesje Infacol kost ongeveer €8 tot €12.
Probiotica
Het is vaak een van de eerste dingen die ouders proberen. Probiotica zijn goede bacteriën die de darmflora kunnen ondersteunen. Bij baby's zijn er speciale druppels met bijvoorbeeld de bacteriestam Lactobacillus reuteri.
Dit kan helpen om de spijsvertering te verbeteren en krampjes te verminderen. Er zijn verschillende merken, zoals Bio Gaia.
Een flesje probiotica druppels ligt vaak rond de €15 tot €20. Overleg eventueel met je huisarts of dit wat voor je baby is.
Kipkep Woller
Een echte aanrader vanuit de wereld van kraamcadeaus en babyspullen is de Kipkep Woller. Dit is een speciale, warmtegevende buik-warmteknuffel. Je kunt hem opwarmen in de magnetron en dan op het buikje van je baby leggen.
De combinatie van de druk en de warmte is vaak heel prettig voor baby's met krampjes. Het is ook een heel schattig cadeau om te geven.
De prijs ligt rond de €25 tot €30. Een waardevolle toevoeging voor je babyuitzet.
Wanneer moet je naar de huisarts?
Hoewel krampjes meestal onschuldig zijn, is het goed om te weten bij koorts bij je baby wanneer je de huisarts moet bellen. Je kent je baby het beste.
Bloed bij ontlasting
Als je een naar gevoel hebt of als de klachten ernstig zijn, is het altijd goed om advies te vragen.
Twijfel nooit om hulp te zoeken. Zie je bloed in de luier? Of slijm dat er anders uitziet dan normaal?
Slecht drinken
Neem dan direct contact op met je huisarts. Dit is nooit normaal en moet altijd onderzocht worden. Het kan duiden op een allergie of een andere aandoening. Als je baby niet wil drinken of heel weinig drinkt en daardoor niet goed groeit, is dat een signaal.
Het is belangrijk dat je baby voldoende voeding binnenkrijgt. Als dit niet lukt en je baby lusteloos is, bel dan de huisarts.
Koorts
Als je baby naast de krampjes ook koorts heeft (boven de 38 graden Celsius bij een baby jonger dan 3 maanden), is het zaak om direct contact op te nemen. Een infectie moet altijd serieus worden genomen.
Zorg dat je een goede thermometer in je babyuitzet hebt zitten. Je hebt ze al vanaf €10. Een kleine investering voor veel gemoedsrust.