De ultieme to-do lijst voor het eerste trimester van je zwangerschap

Portret van Lisanne de Groot, kraamzorg specialist en moeder
Lisanne de Groot
Moeder en kraamzorg specialist
Zwangerschap van Week tot Week · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Welkom bij het eerste trimester! Je staat op het punt iets heel bijzonders te beleven.

Misschien voel je je al een beetje anders, of ben je net achter het grote nieuws gekomen.

Dit eerste deel van je zwangerschap (tot week 12) is een rollercoaster van emoties en lichamelijke veranderingen. Het is ook de perfecte tijd om een stevige basis te leggen. We zetten alles voor je op een rij, zodat jij je hoofd leeg kunt maken en kunt genieten van deze bijzondere fase.

Medische en administratieve zaken regelen

Voordat je aan de slag gaat met leuke dingen, is het slim om de praktische zaken te regelen. Dit geeft rust.

Je wilt niet over twee maanden nog aan het bellen zijn terwijl je je druk maakt over je bevalling. Zodra je weet dat je zwanger bent, is het tijd om een verloskundigenpraktijk te bellen.

Verloskundige kiezen

Veel praktijken zitten vol, dus wacht niet te lang. De eerste afspraak is meestal rond week 8 tot 10. Tijdens dit gesprek bespreek je je medische voorgeschiedenis en krijg je een echo. Zoek een praktijk die bij jou past, of dat nu dichtbij huis is of een specifieke sfeer heeft.

Een goed gevoel is essentieel. Dit is een cruciale stap die je niet wilt vergeten.

Kraamzorg aanvragen

Je moet kraamzorg aanvragen voordat je 16 weken zwanger bent. In Nederland heb je wettelijk recht op minimaal 24 uur zorg, verdeeld over 8 tot 10 dagen. Je kunt kiezen voor een grote organisatie of een kleinschalig bureau.

Denk alvast na over wat je fijn vindt: een vaste kraamverzorgende of een team dat langskomt? Dit regel je nu, zodat je straks zorgeloos thuiskomt met je kleintje.

Zorgverzekering checken

Check je polisvowaarden even. De basisverzekering dekt standaard de verloskundige zorg en de kraamzorg.

Een aanvullende verzekering kan handig zijn voor extra’s zoals fysiotherapie of een lactatiekundige. Let op: wisselen van verzekering kan alleen rond november/december, dus controleer dit nu. Zo voorkom je vervelende verrassingen later.

Gezondheid en leefstijl aanpassen

Je lichaam werkt nu op volle toeren. Het is belangrijk om goed voor jezelf te zorgen, zodat je kindje optimaal kan groeien.

Dit hoeft niet ingewikkeld te zijn; kleine aanpassingen maken een groot verschil. Een simpele, maar essentiële stap.

Foliumzuur slikken

Slik dagelijks 400 microgram foliumzuur tot je 10 weken zwanger bent. Dit helpt bij de vorming van het zenuwstelsel van je baby. Je koopt het bij elke drogist of apotheek voor ongeveer €5 tot €10 per verpakking. Neem het ’s ochtends bij je ontbijt, dan vergeet je het minder snel.

Eet je nu voor twee? Nee, maar wel gevarieerd.

Voeding aanpassen

Focus op verse groenten, fruit, volkoren producten en voldoende eiwitten. Let op met bepaalde soorten vis (zoals roofvis) vanwege mogelijk kwik, en vermijd rauwe vleeswaren en zachte kazen uit de koeling. Een handvol noten of een bakje yoghurt tussendoor helpt om je energie op peil te houden.

Drink voldoende water, ongeveer 1,5 tot 2 liter per dag. Dit is het moment om te stoppen.

Stoppen met roken en alcohol

Roken en alcohol kunnen schadelijk zijn voor de ontwikkeling van je baby.

Zoek hulp als je het moeilijk vindt om alleen te stoppen; je huisarts of verloskundige kan je doorverwijzen naar een stoppen-met-rokenprogramma. Voor alcohol geldt: geen druppel meer. Kies in plaats daarvan voor een lekker alcoholvrij biertje of een fancy mocktail.

Werk en financiën op een rijtje zetten

Je zwangerschap heeft ook invloed op je werk en portemonnee. Het is slim om hier vroeg bij stil te staan, zodat je later rustig kunt genieten. Je bent niet verplicht om je zwangerschap vóór week 24 te melden, maar het is vaak wel prettig.

Zo kan je werkgever rekening houden met je verlof en kun je tijdig je zwangerschapsverlof voor 2026 regelen.

Werkgever inlichten

Check je contract of cao voor de regels rond zwangerschapsverlof. In Nederland heb je recht op 16 weken verlof, waarvan 4 tot 6 weken voor de uitgerekende datum.

Ja, het is vroeg, maar wacht niet te lang. In grote steden staan kinderdagverblijven vaak vol. Je kunt je nu alvast inschrijven voor een wachtlijst.

Kinderopvang oriënteren

Denk na over wat je zoekt: een kleine opvang, een groot centrum, of misschien een gastouder?

Vraag naar de kosten; een dagdeel opvang kost al snel €8 tot €12 per uur, afhankelijk van je inkomen en eventuele toeslagen.

Praktische voorbereidingen thuis

Je huis wordt langzaam de plek waar je kleintje straks thuiskomt. Dit is het moment om orde te scheppen en ruimte te maken, zonder je te laten overweldigden.

Grote schoonmaak

Je hoeft niet meteen de hele zolder leeg te halen, maar een grondige schoonmaak geeft voldoening. Verzamel spullen die je niet meer gebruikt en breng ze naar de kringloop of verkoop ze via Marktplaats. Zo creëer je letterlijk en figuurlijk ruimte.

Een opgeruimd huis voelt rustiger, zeker als je je straks moe voelt.

Ruimte maken voor de babykamer

Waar komt de babykamer? Misschien blijft je kindje de eerste maanden bij jullie op de kamer, maar bedenk waar je later de wieg of het ledikant wilt neerzetten. Koop nu nog niet te veel. Wacht tot na de eerste echo en bekijk wat je echt nodig hebt.

Een commode, een comfortabel voedingskussen en een goede kinderwagen zijn goede starters. Prijzen variëren: een ledikantje heb je al vanaf €100, een complete kinderwagen-set vanaf €400.

Tijd voor jezelf en je partner

Tussen alle voorbereidingen door is het belangrijk om tijd vrij te maken voor jezelf en je relatie.

Dit eerste trimester kan intensief zijn, dus gun jezelf de rust. Zodra je het einde van het eerste trimester bereikt, merk je dat je lichaam volop in verandering is; luister goed naar de signalen die het afgeeft.

Rust nemen

Slaap voldoende, neem pauzes overdag en zeg nee tegen sociale verplichtingen als je je moe voelt. Een dutje doen is geen zwakte, maar een must. Probeer ook ’s avonds vroeg naar bed te gaan. Je hebt nu extra rust nodig, en dat is prima.

Wanneer vertel je het? Veel mensen wachten tot na de eerste echo (rond week 12), maar volg vooral je eigen zwangerschapskalender 2026 en bepaal zelf het tempo.

Het nieuws delen

Deel het nieuws met je partner op een manier die bij jullie past: met een leuk cadeautje of een knus etentje. Vertel het daarna aan je ouders of beste vrienden. Bedenk dat je niet verplicht bent om het op social media te delen; hou het intiem als je dat fijn vindt.

Een leuk kraamcadeau om je zwangerschap te vieren? Denk aan een persoonlijke lijst of een mooi sieraad voor jezelf.

Portret van Lisanne de Groot, kraamzorg specialist en moeder
Over Lisanne de Groot

Lisanne is moeder van drie en helpt al jaren ouders met het vinden van de perfecte babygeschenken.