Wanneer gaat een baby los lopen? De spreiding in normale ontwikkeling
Je bent lekker aan het rondneuzen in de webshop, misschien op zoek naar een leuk kraamcadeau of een praktisch babygeschenk, en dan kom je ze tegen: die eerste schoentjes. Zo zacht en zo klein.
Maar wanneer gaan baby’s eigenlijk echt los lopen? Het is een vraag die elke ouder zich stelt, vanaf de allereerste luiertaart tot aan de eerste verjaardag. Er is geen magische knop die omgaat, maar wel een prachtig speelveld van normale ontwikkeling. Laten we samen duiken in de wereld van de eerste stapjes, zonder dat je meteen in de stress schiet als je buurmeisje al rondrent en jouw kleintje nog vrolijk op de billen schuift.
De gemiddelde leeftijd waarop baby's gaan lopen
Er bestaat zoiets als een ‘gemiddelde’, maar eerlijk is eerlijk: elk kind is uniek.
Spreiding in de normale ontwikkeling, Verschil tussen jongens en meisjes
De een is een geboren durfal, de ander is een rustige observer. Toch geeft een gemiddelde je een fijn richtlijntje om je zenuwen in bedwang te houden.
De spreiding is groot en dat is heel normaal. Sommige baby’s zetten hun eerste stapjes al rond de 9 maanden, terwijl andere kleintjes rustig wachten tot ze 15 maanden zijn. Het is niet iets om je druk over te maken, zolang je kindje maar in beweging blijft op zijn eigen manier. Over het algemeen zie je dat meisjes soms net een tikje eerder beginnen met kruipen en lopen dan jongens, maar het verschil is vaak maar een paar weken.
“Geduld is een schone zaak, zeker bij de eerste stapjes.”
Het is geen wedstrijd. De meeste baby’s volgen hun eigen tempo en dat is prima.
Zoek je een leuk cadeau voor een dreumes die net loopt? Een stevig wandelkarretje of een houten loopwagen is vaak een schot in de roos. Volgens het TNO loopt 50% van de kinderen los met 14 maanden; 90% loopt los met 18 maanden. Dit geeft een fijn beeld van wat je kunt verwachten zonder direct in paniek te raken als je kindje net die grens overschrijdt.
De motorische fases voorafgaand aan het los lopen
Voordat je kleintje los door de kamer rent, moet er heel wat gebeuren. Het is een opbouw van kleine overwinningen.
Rollen en tijgeren
Elke fase is een feestje waard. De eerste fase is vaak het rollen.
Van rug naar buik en weer terug. Sommige baby’s ‘tijgeren’ dan: ze bewegen zich vooruit op hun buik, zonder te kruipen. Dit is een handige techniek als ze de kracht nog niet hebben om op handen en knieën te komen.
Kruipen
Het is een prachtig gezicht: zo’n kleintje dat met wilde bewegingen de vloer veroverd. Een leuk kraamcadeau voor deze fase is een zachte speelmat waar ze lekker op kunnen draaien en tijgeren.
Daarna komt het kruipen. Handen en knieën op de grond, de wereld ineens vanaf een andere hoek bekijken. Dit is een cruciale fase voor de coördinatie en spierkracht. Veel baby’s kruipen eerst achterwaarts voordat ze vooruit gaan. Dat is normaal.
Optrekken en staan
Het is een soort testen van de grenzen. Een leuk cadeau voor een kruipende baby is een tunnel of een zachte bal die ze kunnen achtervolgen.
Zodra de beentjes sterk genoeg zijn, gaat je kindje zich optrekken aan de bank, de salontafel of jouw broekspijp. Dit is het moment dat je de eerste stapjes van het los lopen inzet: het staan. Staand speelt je kindje met speelgoed, vaak met één hand aan de meubels vastgehouden.
Langs meubels lopen
Dit is het moment om de omgeving babyproof te maken. Verwijder scherpe randen en zorg dat zware meubels niet om kunnen vallen.
Dit is de fase van de ‘cruisen’. Je kindje beweegt zich voort langs de bank, de tafel of de muur. Het is een soort evenwichtsoefening op kleine benen.
Veel baby’s ontdekken dat ze ook kunnen ‘schuiven’ langs de meubels. Dit is een prachtige voorbereiding op het echt los lopen. Een leuk cadeau voor deze fase is een houten loopwagen die ze kunnen voortduwen.
Hoe stimuleer je de eerste stapjes op een veilige manier?
Stimuleren is leuk, maar veiligheid gaat voor. Je wilt je kindje helpen zonder het te forceren.
Oefenen op blote voeten
Hier zijn een paar praktische tips. Blote voeten geven de beste grip en proprioceptie (het gevoel voor de ondergrond). Laat je kindje zoveel mogelijk op blote voeten lopen op een veilige ondergrond.
Thuis is dit makkelijk te doen. In de zomer op het gras of op het strand is het ook heerlijk.
Gebruik van een loopkar
Een leuk kraamcadeau voor deze fase is een zachte babysok met antislip zooltje, voor als het echt koud is. Een loopkarretje is een fantastisch hulpmiddel. Je kindje kan zich eraan optrekken en het langzaam voortduwen. Kies voor een stabiel houten karretje met een lichte weerstand, zodat het niet te snel rolt.
Er zijn loopkarren vanaf €20 tot €60, afhankelijk van het materiaal en het merk. Een populair merk is Hape of PlanToys.
Waarom een loopstoeltje wordt afgeraden
Deze zijn duurzaam en veilig. Een loopstoeltje is een stoeltje op wieltjes waar een baby in kan zitten en zich voortbewegen. Hoewel het handig lijkt, wordt het afgeraden door veiligheidsinstanties.
VeiligheidNL ontraadt het gebruik van loopstoeltjes vanwege valgevaar en vertraagde loopontwikkeling.
Je kindje leert niet goed evenwicht te houden en kan makkelijker vallen.
Bovendien beperkt het de natuurlijke beweging. Een leuker en veiliger alternatief is een loopkarretje of gewoon lekker oefenen op de grond.
Welke schoentjes zijn geschikt voor de eerste stapjes?
De eerste schoentjes zijn een mijlpaal, maar ze hoeven niet duur te zijn. Het gaat om de juiste pasvorm en flexibiliteit.
Belang van flexibele zolen
De zool moet soepel zijn, zodat de voet vrij kan bewegen. Een te stugge zool belemmert de natuurlijke afwikkeling van de voet. Kies voor een zacht materiaal dat meebuigt.
Merken zoals Attipas, Bobux of Clarks hebben goede opties. Prijzen variëren van €30 tot €70.
Maat opmeten
Een setje sokken met antislip is voor binnen ook prima. Meten is weten. De voet groeit snel, dus meet regelmatig.
Zet de voet op een papier en teken de omtrek. De grootste teen moet ruimte hebben, ongeveer 1 cm tot 1,5 cm speling.
Koop schoentjes niet te groot, maar ook niet te klein. Een te kleine schoen belemmert de groei, een te grote schoen geeft geen steun.
Een leuk cadeau is een schoenmaat-meter, vaak verkrijgbaar voor €5 tot €10.
Wanneer moet je je zorgen maken over de loopontwikkeling?
Angst is een slechte raadgever, maar het is goed om op de hoogte te zijn van signalen. De meeste kinderen lopen los tussen 12 en 18 maanden, maar er is een spreiding.
Signalen van een vertraagde ontwikkeling
Als je kindje na 18 maanden nog niet losloopt, is het goed om extra te letten op andere ontwikkelingsgebieden. Kan je kindje zich optrekken? Kan het staan met steun?
Is er sprake van een algehele spierslapte? Een vertraagde loopontwikkeling hoeft niet ernstig te zijn, maar het is goed om het in de gaten te houden.
Wanneer naar het consultatiebureau of fysiotherapeut?
Soms is er sprake van een ‘late loper’ die gewoon meer tijd nodig heeft. Twijfel je? Neem contact op met het consultatiebureau. Zij kunnen je kindje beoordelen en eventueel doorverwijzen naar een kinderfysiotherapeut voor hulp bij de grove motoriek van rollen naar staan en lopen.
De fysiotherapeut kan je baby helpen bij het leren kruipen met oefeningen om de spieren te versterken en de coördinatie te verbeteren. Dit is vaak speels en gericht op plezier.
Een fysiotherapie-sessie kost ongeveer €40 tot €60 per keer, afhankelijk van de verzekering. Onthoud: je bent niet alleen. Veel ouders maken zich zorgen, en professionals zijn er om te helpen. Geniet vooral van elke kleine stap, want ze groeien zo snel.